Động thái siết chặt kỷ cương trong hoạt động biểu diễn nghệ thuật của Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM, đặc biệt là quy định hạn chế tình trạng hát nhép, hát đè, đang tạo ra làn sóng quan tâm trong giới làm nghề lẫn công chúng.
Nhiều ý kiến từ giới chuyên môn cho rằng đây là bước đi cần thiết để lập lại chuẩn mực cho thị trường âm nhạc. Trong thời gian dài, việc lạm dụng hát nhép, hát đè không chỉ ảnh hưởng đến trải nghiệm thưởng thức của khán giả, mà còn đặt ra bài toán công bằng giữa các nghệ sĩ.
Không ít ca sĩ đầu tư nghiêm túc vào giọng hát, kỹ năng trình diễn trực tiếp lại phải cạnh tranh với những tiết mục được hỗ trợ quá nhiều bởi kỹ thuật âm thanh.
Quy định chính đáng và khả thi
Việc siết chặt quản lý lần này được xem là tín hiệu cho thấy nỗ lực định hình lại tiêu chuẩn nghề nghiệp trong lĩnh vực biểu diễn, hướng tới một môi trường âm nhạc minh bạch và bền vững hơn.
Quy định mới được kỳ vọng tạo động lực để nghệ sĩ nâng cao năng lực chuyên môn, đồng thời giúp khán giả được tiếp cận với những màn trình diễn chân thực hơn. Tuy nhiên, một số ý kiến cũng băn khoăn liệu quy định có khả thi, bởi thực tế nhiều chương trình quy mô lớn hoặc ghi hình truyền hình vẫn phụ thuộc vào yếu tố kỹ thuật để đảm bảo chất lượng tổng thể.
Về băn khoăn trên, trao đổi với Tri Thức - Znews, nhạc sĩ Nguyễn Minh Cường nhận định quy định của Sở là hoàn toàn chính đáng và có tính khả thi. Bởi đây là điều cần thiết cho nền công nghiệp văn hóa đang phát triển mạnh mẽ tại Việt Nam; đồng thời tôn vinh những ca sĩ có thực lực.
“Tôi nghĩ các ca sĩ cũng mong muốn được thể hiện giọng hát của mình nhằm mang đến những tiết mục biểu diễn tốt nhất trước công chúng nói chung và khán giả yêu quý nghệ sĩ nói riêng”, nhạc sĩ bày tỏ.
Anh chia sẻ thêm: “Với vai trò là nhạc sĩ, tôi nhìn nhận quy định có tác động tích cực và nâng cao chất lượng cho thị trường âm nhạc Việt Nam. Về phía các ca sĩ, chắc chắn họ sẽ có trách nhiệm cao hơn trong mỗi lần xuất hiện và khi biểu diễn nghệ thuật trước công chúng”.
Đạo diễn sân khấu Hoàng Trọng Thanh đồng tình. Anh nói: “Quy định này là cần thiết và kịp thời. Nên áp dụng trong các chương trình mang danh là concert. Đã là concert thì không nên hát nhép. Hát nhép phù hợp với các chương trình ưu tiên về truyền hình”.
Concert được hiểu là một buổi biểu diễn âm nhạc trực tiếp trước khán giả. Buổi biểu diễn có thể do một ca sĩ, nhóm nhạc duy nhất thực hiện hoặc nhiều nghệ sĩ khác nhau cùng trình diễn. Các concert được tổ chức trong nhiều bối cảnh và quy mô khác nhau, trải dài từ nhà hát, club đến phòng hòa nhạc cỡ trung bình và hoành tráng nhất là các đấu trường, sân vận động lớn, công viên… Các concert thường yêu cầu hệ thống thiết bị âm thanh chuyên nghiệp.
Ca sĩ Duyên Quỳnh từng bị chỉ trích sau đó phải xin lỗi vì hát nhép trong lễ trao giải. Ảnh: FBNV.
Phân loại rõ các loại hình biểu diễn
Trước câu hỏi quy định kể trên nên được áp dụng như thế nào, đặc biệt trong các chương trình ghi hình, nhạc sĩ Nguyễn Minh Cường trả lời: “Tùy vào tính chất của chương trình ghi hình. Nếu đó là chương trình quay hình với mục đích phát lại thì việc ca sĩ thu âm trước để ghi hình là điều có thể chấp nhận được.
Còn với chương trình ghi hình phát sóng trực tiếp, ca sĩ có thể sử dụng nhạc nền có phần backing track, tức là phần thu âm sẵn nhưng với âm lượng 20-30% để thực hiện việc hát đè lên. Cách làm này nhằm đảm bảo chất lượng giọng hát khi lên sóng. Âm thanh từ những đường truyền khi lên sóng rất có thể gặp rủi ro không lường trước”.
Với các concert ngoài trời, đặc biệt sự kiện dành cho giới trẻ, cần đảm bảo yếu tố trình diễn, vũ đạo, âm thanh mà vẫn hát live, nhạc sĩ chỉ ra điều kiện cần là một hệ thống âm thanh với in-ears đạt tiêu chuẩn, giúp nghệ sĩ kiểm soát được giọng hát và tiết mục biểu diễn đạt hiệu quả. Các live concert tổ chức ngoài trời với không gian lớn, âm thanh dễ bị dội và ca sĩ khó tự xử lý nếu dùng tai nghe thông thường.
Trong khi đó, đạo diễn Hoàng Trọng Thanh đề xuất nên phân loại rõ các loại hình biểu diễn với các tiêu chí cụ thể.
Đạo diễn phân tích: “Đối với các concert ngoài trời đặc thù thiên về vũ đạo, trình diễn sẽ phải đối mặt khó khăn với quy định này. Do đó, tôi nghĩ nên phân loại rõ các loại hình biểu diễn với các tiêu chí cụ thể, dễ hiểu và dễ áp dụng.
Để từ đó các chương trình được mang danh theo đúng tiêu chí quy định. Bên cạnh đó, nghệ sĩ cần nâng cao năng lực biểu diễn live, nó như một nâng thang thử thách và phân loại trong nghề. Tôi nghĩ quy định này không ảnh hưởng đến thị trường giải trí, bởi nhiều chương trình vẫn có sức hấp dẫn giới trẻ thiên về vũ đạo, trình diễn hơn là chất giọng live, có điều đừng lẫn lộn với concert là được”.
Công thức kiếm tiền của Taylor Swift
Giảng viên tại Đại học California, Berkeley đã giải thích về các chiến lược kinh doanh của Taylor Swift trong cuốn sách mới The Glory of Giving Everything.
Cuốn sách không viết theo trình tự thời gian phát triển của Swift. Thay vào đó, Haryanto gắn kết các khái niệm kinh tế và bài học kinh doanh vào sự nghiệp của Swift để giải thích sự thành công của ngôi sao này.
Haryanto không chỉ phân tích kỹ Eras Tour mà còn đi ngược lại khởi đầu sự nghiệp của Swift với góc nhìn kinh doanh. Swift đã bước vào dòng nhạc đồng quê và nhận ra nhu cầu thưởng thức thể loại này từ thế hệ trẻ, những người cũng khao khát có những thần tượng cùng tuổi mình.
